‘Het merendeel van onze cliënten loopt al tientallen jaren met PTSS terwijl er een effectieve behandeling beschikbaar is’
In de Brijder Kliniek HITT (Hoog Intensieve Trauma Therapie) werkt klinisch psycholoog Joyce Koole dagelijks met cliënten die al jarenlang kampen met ernstige PTSS. Vaak gaat het om mensen die al vroeg in hun leven langdurige traumatisering hebben meegemaakt en daarnaast worstelen met ernstige verslavingsproblemen. Joyce is vanaf het begin betrokken bij de ontwikkeling van het intensieve HITT‑programma en vertelt over de impact van deze behandeling.
Een intensief traject na detoxificatie
Binnen HITT volgen cliënten na een klinische detox een twee weken durend, hoogintensief behandeltraject van 10 dagen gericht op het verminderen van PTSS. De doelgroep bestaat uit mensen die al lange tijd vastlopen in hun dagelijks functioneren.
‘We zien cliënten met uiteenlopende vormen van traumatisering,’ vertelt Joyce. ‘Van fysiek en psychologisch geweld tot oorlogstrauma’s, ziekenhuiservaringen en confrontaties met de dood. Opvallend veel cliënten hebben seksueel misbruik meegemaakt en gebruiken middelen om de gevolgen daarvan te dempen.’
Diagnostiek als eerste stap in herstel
Voorafgaand aan de behandeling doorlopen cliënten een uitgebreid diagnostisch traject. Samen met de cliënt brengen we de traumageschiedenis zorgvuldig in kaart en onderzoeken we of een intensieve klinische traumabehandeling passend is. In de meeste gevallen sluit de verwijzing goed aan en vormen deze gesprekken een belangrijke voorbereiding op het behandeltraject, waarin de samenwerking wordt opgebouwd.
‘Het reconstrueren van de traumatische voorgeschiedenis is vaak al een eerste stap in de behandeling,’ legt Joyce uit. ‘Wanneer de voorbereidende fase is doorlopen, zien we dat het behandeltraject meestal goed verloopt.’ Deze fase creëert een stevig fundament voor het intensieve werk dat volgt. Vaak ontstaat er al rust doordat cliënten merken dat ze hun geschiedenis wél onder woorden kunnen brengen en dat ze dit proces niet alleen hoeven te dragen.
Ruimte voor verwerking
Doordat de verslaving tijdelijk naar de achtergrond verdwijnt door de detox, ontstaat er ruimte voor traumaverwerking.
‘In de eerste dagen zie je vaak al meer rust ontstaan,’ zegt Joyce. ‘Cliënten doorbreken het patroon van vermijden en ervaren dat ze de confrontatie met hun herinneringen aankunnen. Het trauma zelf hebben ze immers al lang overleefd.’
Aan het einde van het traject ziet Joyce vaak een enorme verandering: ‘Je ziet iemand met een andere mimiek, een ander lijf. Meer ontspannen, meer aanwezig.’
Een cliënt die bijblijft
Joyce vertelt over een dertigjarige vrouw die jarenlang seksueel misbruikt was en cannabis gebruikte om haar klachten te dempen.
‘Ze kwam nauwelijks nog buiten. Aan het einde van de behandeling gaf ze me een gevouwen kraanvogel. Ze schreef erbij: ‘Bij elke vouw voelde ik: ik kan het aan.’ Dat vat de essentie van deze behandeling prachtig samen.’
HITT als onderdeel van een groter herstelplan
Hoewel de PTSS vaak sterk vermindert in ernst, vraagt het herstel van de verslaving na ontslag meestal nog om vervolgbehandeling.
‘We horen terug dat het zelfdestructieve gedrag afneemt en dat terugvallen eerder worden gestopt,’ vertelt Joyce. ‘Daardoor komt het contact met de ambulante behandelaar beter op gang.’
Binnen Parnassia Groep zijn diverse vervolgbehandelingen mogelijk, zoals VPP, Triora of (deeltijd) schematherapie. HITT vormt daarmee een klein maar cruciaal onderdeel van een breder herstelplan, in nauwe samenwerking met ambulante teams en ketenpartners.
Hoewel het werk vaak als zwaar wordt gezien, ervaart Joyce het anders: ‘Onze cliënten zijn stuk voor stuk mensen met een verhaal. Geen persoon is hetzelfde. In korte tijd bouw je een bijzondere band op. Het geeft veel energie om iets te kunnen betekenen voor mensen die lang tussen wal en schip zijn gevallen.’